مرکز دانش کشاورز بیست | آخرین بازبینی: ۱۷ مرداد ۱۴۰۵

اگر بین لوله نخدار ۳، ۴، ۵ یا ۶ اینچ مردد هستید، فقط عدد اینچ را مقایسه نکنید. سایز مناسب زمانی مشخص می‌شود که دبی موردنیاز، طول مسیر، اختلاف ارتفاع، فشار موجود، قطر داخلی واقعی و اتصالات شبکه کنار هم بررسی شوند. جدول اینچ و میلی‌متر برای شناخت سایز بسیار مفید است، اما جای محاسبه هیدرولیکی را نمی‌گیرد.

خلاصه مدیریتی

سایز لوله نخدار یک نام اسمی است و همیشه معادل تبدیل ریاضی اینچ به میلی‌متر نیست. در جدول ارسالی، سایزهای ۲ تا ۸ اینچ با نام‌های ۵۰ تا ۲۰۰ میلی‌متر معرفی شده‌اند. برای انتخاب واقعی، دبی، طول مسیر، اختلاف ارتفاع، فشار و قطر داخلی محصول را بررسی کنید. سایز بزرگ‌تر افت اصطکاک را کاهش می‌دهد، اما بدون نیاز واقعی می‌تواند هزینه لوله و اتصالات را بالا ببرد.

جدول سایز لوله نخدار به اینچ و میلی‌متر

جدول زیر مستقیماً از تصویر فنی ارسالی برای این راهنما استخراج شده است. اعداد میلی‌متری این جدول را باید به‌عنوان سایز اسمی این خانواده محصول در نظر گرفت، نه تبدیل ریاضی اینچ به میلی‌متر.

سایز اینچسایز اسمی میلی‌مترفشار کاری درج‌شده در تصویرطول Coil در تصویرمحصول مرتبط
۲ اینچ۵۰ mm۱٫۵ bar۱۰۱ m مشاهده ۲ اینچ
۲٫۵ اینچ۶۳ mm۱٫۵ bar۱۰۱ m مشاهده ۲٫۵ اینچ
۳ اینچ۷۵ mm۱٫۵ bar۱۰۱ m مشاهده ۳ اینچ
۳٫۵ اینچ۹۰ mm۱٫۵ bar۱۰۱ m مشاهده ۳٫۵ اینچ
۴ اینچ۱۰۰ mm۱٫۵ bar۱۰۱ m مشاهده ۴ اینچ
۴٫۵ اینچ۱۱۰ mm۱٫۵ bar۱۰۱ m مشاهده ۴٫۵ اینچ
۵ اینچ۱۲۵ mm۱٫۵ bar۱۰۱ m مشاهده ۵ اینچ
۵٫۵ اینچ۱۴۰ mm۱٫۵ bar۱۰۱ m مشاهده ۵٫۵ اینچ
۶ اینچ۱۵۰ mm۱٫۴ bar۱۰۱ m مشاهده ۶ اینچ
۶٫۵ اینچ۱۶۰ mm۱٫۴ bar۱۰۱ m مشاهده ۶٫۵ اینچ
۸ اینچ۲۰۰ mm۱٫۳ bar۱۰۱ m مشاهده ۸ اینچ
دو نکته درباره جدول:
۱) ستون C.hz در تصویر ارسالی مقدار ۱۴۵ را نشان می‌دهد، اما تعریف این پارامتر از خود تصویر مشخص نیست؛ بنابراین عمداً برای آن معنی فنی نساخته‌ایم.
۲) طول Coil در تصویر ۱۰۱ متر نوشته شده، در حالی که محصولات فعلی سایت با عنوان رول ۱۰۰ متری عرضه می‌شوند. هنگام خرید، مشخصات درج‌شده روی همان صفحه محصول و چاپ روی رول ملاک نهایی است.

چرا ۳ اینچ در جدول ۷۵ میلی‌متر است، نه ۷۶٫۲ میلی‌متر؟

از نظر تبدیل واحد، هر یک اینچ دقیقاً ۲۵٫۴ میلی‌متر است؛ بنابراین ۳ اینچ ریاضی برابر ۷۶٫۲ میلی‌متر و ۴ اینچ برابر ۱۰۱٫۶ میلی‌متر است. اما در صنعت لوله، عبارت‌هایی مانند «۳ اینچ»، «سایز ۷۵» یا «۴ اینچ، سایز ۱۰۰» اغلب نام‌های اسمی خانواده محصول هستند.

نتیجه عملی: برای خرید رابط، کمربند، تبدیل یا قطعه اتصال، فقط ماشین‌حساب تبدیل اینچ به میلی‌متر را مبنا قرار ندهید. سایز اسمی درج‌شده روی لوله، قطر داخلی واقعی و جدول سازگاری اتصال را بررسی کنید.

برای نمونه، در بعضی لوله‌های صنعتی یک سازنده، ۲٫۵ اینچ با ID حدود ۶۳ میلی‌متر و ۸ اینچ با ID حدود ۲۰۳ میلی‌متر عرضه می‌شود. این تفاوت نشان می‌دهد نام اسمی و قطر واقعی باید برای همان مدل بررسی شوند.

آیا فشارهای ۱٫۳ تا ۱٫۵ بار جدول برای همه لوله‌های نخدار معتبر است؟

خیر. این فشارها فقط داده‌ای هستند که در تصویر ارسالی برای همان خانواده محصول دیده می‌شوند. لوله‌های Layflat با جنس، تعداد لایه، نوع تقویت و کاربردهای بسیار متفاوت تولید می‌شوند و فشار کاری آن‌ها می‌تواند کاملاً متفاوت باشد.

فشار کاری را از روی سایز حدس نزنید. قبل از خرید یا تنظیم پمپ، فشار کاری چاپ‌شده روی همان رول یا دیتاشیت همان مدل را بررسی کنید. فشار لحظه‌ای ناشی از تغییر جریان نیز با فشار کار عادی یکسان نیست.

دبی چه ارتباطی با سایز لوله نخدار دارد؟

دبی یعنی حجم آبی که باید در واحد زمان از خط عبور کند. برای یک دبی مشخص، کوچک‌شدن قطر داخلی سرعت جریان را افزایش می‌دهد و معمولاً افت اصطکاک را بیشتر می‌کند. به همین دلیل انتخاب قطر فقط از روی مساحت زمین یا قدرت پمپ روش دقیقی نیست.

برای انتخاب سایز ابتدا دبی زون را پیدا کنید. اگر یک لی‌فلت آب چندین ردیف نوار تیپ را تأمین می‌کند، مجموع نیاز خطوطی که هم‌زمان کار می‌کنند مبنای اولیه دبی آن بخش است.

رابطه پایه جریان نیز از حاصل‌ضرب سرعت متوسط آب در سطح مقطع داخلی لوله به دست می‌آید. به همین دلیل «قطر داخلی واقعی» در محاسبه اهمیت دارد.

چرا طول مسیر می‌تواند سایز موردنیاز را تغییر دهد؟

هرچه آب مسیر طولانی‌تری را طی کند، افت فشار ناشی از اصطکاک بیشتر می‌شود. ممکن است یک قطر برای مسیر کوتاه قابل قبول باشد اما همان قطر در مسیر چندصد متری افت فشار زیادی ایجاد کند.

قاعده خرید: هنگام درخواست سایز مناسب، فقط نگویید «پمپ من چند اینچ است». دبی واقعی، طول مسیر و اختلاف ارتفاع را هم اعلام کنید.

اختلاف ارتفاع زمین چه اثری دارد؟

ارتفاع و اصطکاک هر دو در فشار نهایی شبکه نقش دارند. در مسیر سربالایی بخشی از هد برای غلبه بر اختلاف ارتفاع مصرف می‌شود و در مسیر سرازیری فشار استاتیک افزایش پیدا می‌کند.

به همین دلیل دو زمین با دبی و طول یکسان ممکن است به طراحی متفاوتی نیاز داشته باشند.

روش انتخاب سایز لوله نخدار در ۶ مرحله

۱ دبی واقعی موردنیاز را مشخص کنید.
مجموع مصرف زون‌هایی که هم‌زمان فعال‌اند را محاسبه کنید.
۲ طول مسیر انتقال را اندازه بگیرید.
فاصله منبع یا پمپ تا انتهای خط و طول نیمه‌اصلی را جداگانه ثبت کنید.
۳ اختلاف ارتفاع را ثبت کنید.
فقط طول افقی زمین برای محاسبه فشار کافی نیست.
۴ فشار واقعی را بررسی کنید.
فشار نزدیک پمپ با فشار ورودی به مزرعه الزاماً یکسان نیست.
۵ قطر داخلی و جدول هیدرولیکی همان لوله را ببینید.
اسم ۴ اینچ یا ۱۰۰ میلی‌متر به‌تنهایی برای محاسبه افت فشار کافی نیست.
۶ اتصالات را هم‌زمان انتخاب کنید.
رابط، کمربند، شیر، تبدیل و قطعه انتهایی باید با سایز و روش اجرای خط هماهنگ باشند.

مشاهده لوله‌های نخدار براساس سایز

لوله نخدار ۲ اینچ لوله نخدار ۲٫۵ اینچ لوله نخدار ۳ اینچ لوله نخدار ۳٫۵ اینچ لوله نخدار ۴ اینچ لوله نخدار ۴٫۵ اینچ لوله نخدار ۵ اینچ لوله نخدار ۵٫۵ اینچ لوله نخدار ۶ اینچ لوله نخدار ۶٫۵ اینچ لوله نخدار ۸ اینچ

برای مقایسه کلی‌تر ساختار، کاربرد و شرایط خرید نیز راهنمای خرید لوله نخدار و لی‌فلت را ببینید.

همه محصولات این خانواده در دسته لوله نخدار کشاورز بیست قابل بررسی هستند.

اشتباهات رایج در انتخاب سایز لوله نخدار

  • تبدیل مستقیم ۴ اینچ به ۱۰۱٫۶ میلی‌متر و خرید اتصال فقط بر همین اساس.
  • انتخاب قطر فقط از روی دهانه پمپ.
  • نادیده‌گرفتن دبی واقعی زون.
  • ندیدن طول مسیر و افت اصطکاک.
  • نادیده‌گرفتن اختلاف ارتفاع زمین.
  • فرض اینکه لوله بزرگ‌تر همیشه انتخاب بهتری است.
  • استفاده از فشار کاری یک مدل برای تمام لوله‌های نخدار.
  • خرید لوله بدون رابط، شیر، کمربند یا قطعات انتهایی لازم.

چک‌لیست انتخاب سایز قبل از خرید

  • ☐ دبی موردنیاز زون مشخص است.
  • ☐ طول مسیر اندازه‌گیری شده است.
  • ☐ اختلاف ارتفاع مسیر معلوم است.
  • ☐ فشار واقعی ورودی مشخص است.
  • ☐ قطر داخلی محصول بررسی شده است.
  • ☐ فشار کاری همان مدل کنترل شده است.
  • ☐ سایز اتصال ورودی و خروجی مشخص است.
  • ☐ تعداد انشعابات معلوم است.
  • ☐ رابط‌ها و قطعات انتهایی همراه لوله بررسی شده‌اند.

سؤالات متداول درباره سایز لوله نخدار

لوله نخدار ۲ اینچ چند میلی‌متر است؟

در جدول ارسالی این خانواده محصول، ۲ اینچ با سایز اسمی ۵۰ میلی‌متر معرفی شده است. تبدیل ریاضی ۲ اینچ ۵۰٫۸ میلی‌متر است؛ برای اتصال، مشخصات واقعی محصول ملاک است.

لوله نخدار ۳ اینچ چند میلی‌متر است؟

در جدول این محصول، ۳ اینچ با نام اسمی ۷۵ میلی‌متر معرفی شده است. این عدد را نباید با قطر داخلی اندازه‌گیری‌شده همه مدل‌ها یکی دانست.

لوله نخدار ۴ اینچ سایز ۱۰۰ است یا ۱۱۰؟

در جدول ارسالی، ۴ اینچ معادل اسمی ۱۰۰ و ۴٫۵ اینچ معادل اسمی ۱۱۰ معرفی شده‌اند. هنگام خرید اتصال، سایز همان محصول را کنترل کنید.

۶ اینچ چند میلی‌متر در نظر گرفته می‌شود؟

در جدول ارسالی، ۶ اینچ با سایز اسمی ۱۵۰ میلی‌متر معرفی شده است. قطر داخلی واقعی می‌تواند بسته به ساختار محصول متفاوت باشد.

۸ اینچ همان سایز ۲۰۰ است؟

در خانواده محصول مورد بررسی، بله؛ ۸ اینچ با نام سایز ۲۰۰ عرضه می‌شود. اما این یک نام اسمی است و نباید به‌عنوان اندازه‌گیری دقیق قطر داخلی تفسیر شود.

برای زمین بزرگ‌تر حتماً باید لوله بزرگ‌تر بخرم؟

خیر. مساحت به‌تنهایی تعیین‌کننده نیست. دبی هم‌زمان، طول مسیر، اختلاف ارتفاع، فشار و آرایش زون‌ها تعیین‌کننده‌تر هستند.

آیا سایز بزرگ‌تر همیشه افت فشار کمتری دارد؟

برای دبی و شرایط مشابه، افزایش قطر داخلی معمولاً سرعت و افت اصطکاک را کاهش می‌دهد؛ اما طراحی نهایی باید هزینه، فشار، اتصالات و شرایط واقعی شبکه را هم در نظر بگیرد.

برای انتخاب قطر، چهار عدد را قبل از سفارش آماده کنید

دبی آب، طول مسیر، اختلاف ارتفاع و فشار واقعی ورودی را مشخص کنید. اگر تعداد انشعابات و نوع مصرف نیز معلوم باشد، انتخاب بین سایزهای مختلف بسیار دقیق‌تر می‌شود و احتمال خرید لوله یا اتصالات نامتناسب کاهش پیدا می‌کند.

منابع و روش بررسی

جدول سایز و فشار ابتدای مقاله از تصویر فنی ارائه‌شده برای تهیه این راهنما استخراج شده است. مشخصات هر کالای قابل خرید باید با اطلاعات همان صفحه محصول و چاپ روی رول کنترل شود.

تهیه و تدوین: تیم محتوای کشاورز بیست
تاریخ بررسی منابع: ۱۷ مرداد ۱۴۰۵ / ۸ اوت ۲۰۲۶